Ebola-uitbraak in DR Congo: dringende humanitaire actie nodig om levens te redden en verdere verspreiding te voorkomen
Een nieuwe Ebola-uitbraak in de Democratische Republiek Congo treft regio’s die al jarenlang verzwakt zijn door conflicten en een aanhoudende humanitaire crisis. Er vielen al meer dan 100 doden. Er werden intussen ook al meer dan 500 verdachte besmettingen geregistreerd. Snel handelen is cruciaal om nog meer slachtoffers te voorkomen en de verspreiding van het virus in te dammen.
Begin mei dook het Ebola-virus opnieuw op in het oosten van het land. Tot vandaag werden meer dan 500 verdachte gevallen en meer dan 130 overlijdens gemeld, vooral in de provincies Ituri en Noord-Kivu. Het gaat om een zeldzame en bijzonder gevaarlijke variant van het virus, met een sterftecijfer dat kan oplopen tot 50%. De situatie is extra zorgwekkend omdat er voorlopig geen vaccin bestaat tegen deze variant.
Steun de humanitaire noodhulp van Oxfam in DR Congo
De uitbraak verspreidt zich razendsnel en is moeilijk onder controle te krijgen
Het herkennen van de symptomen blijft bijzonder moeilijk, zeker omdat het virus nu gebieden bereikt die nooit eerder met Ebola werden geconfronteerd. Veel gemeenschappen herkennen de ziekte niet, waardoor het virus zich bliksemsnel verspreidt.
De Wereldgezondheidsorganisatie heeft de ernst van de situatie bevestigd en spreekt van een noodsituatie voor de volksgezondheid. Ebola verspreidt zich momenteel in conflictgebieden in het oosten van het land, vaak in moeilijk bereikbare regio’s. Intussen werden ook besmettingen vastgesteld buiten de oorspronkelijke zone rond Bunia, onder meer in Goma, Kinshasa en zelfs in Oeganda. De vrees voor een regionale en internationale verspreiding groeit met de dag.
Verplaatsingen van mensen en onderdetectie versnellen de verspreiding
De situatie is bijzonder alarmerend in regio’s waar veel ontheemde gezinnen verblijven, zoals Beni, Butembo en Goma. Overbevolking, een gebrek aan proper water en sanitaire voorzieningen, en voortdurende verplaatsingen tussen kampen, gastgemeenschappen en steden creëren ideale omstandigheden voor de verspreiding van het virus.
Ook het aanhoudende conflict vergemakkelijkt de verspreiding naar andere regio’s en buurlanden, waaronder Oeganda.
Tegelijk blijven veel besmettingen onder de radar door een tekort aan middelen om de uitbraak op te sporen en op te volgen. De werkelijke omvang van de epidemie ligt waarschijnlijk veel hoger dan de officiële cijfers aangeven. Bovendien kunnen maatregelen om het virus af te remmen, zoals lockdowns, de situatie van kwetsbare gezinnen nog verder te verslechteren. Lockdowns betekenen namelijk dat hun inkomen wegvalt.
Volgens onze schattingen zouden tot wel 2 miljoen mensen getroffen kunnen worden.
Oxfam komt in actie: snel ingrijpen om verdere verspreiding te stoppen
Toegang tot schoon drinkwater en werkende sanitaire infrastructuur vormt een essentiële verdedigingslinie tegen Ebola. Proper water helpt niet alleen om uitdroging te voorkomen, maar is ook cruciaal om besmettingsketens te doorbreken via hygiëne- en sanitaire maatregelen.
Oxfam heeft dringend ongeveer 10 miljoen euro nodig om haar noodhulp voor de meest kwetsbare gemeenschappen op te schalen.
We ondersteunen getroffen gemeenschappen met:
toegang tot drinkbaar water en sanitaire voorzieningen;
zeep en PUR-tabletten voor waterzuivering;
handwasinstallaties;
sensibilisering rond symptomen, preventie en strikte hygiënemaatregelen.
Vandaag is snelle bewustmaking essentieel om nieuwe besmettingen te voorkomen.
Onze humanitaire teams werken daarnaast nauw samen met het Congolese ministerie van Volksgezondheid, lokale ngo’s en gemeenschapsorganisaties om de betrokkenheid van de bevolking te versterken, levensreddende informatie te verspreiden en besmettingen sneller op te sporen.
Een epidemie bovenop een al catastrofale humanitaire crisis
De Ebola-uitbraak treft regio’s die al jarenlang gebukt gaan onder gewapende conflicten, massale ontheemding en chronisch falende openbare diensten.
Dr. Manenji Mangundu, directeur van Oxfam in DR Congo
“Deze epidemie treft een land dat al op de rand van de afgrond balanceert. Aanhoudende conflicten en jarenlange besparingen op internationale hulp hebben een humanitaire crisis van ongeziene omvang veroorzaakt: één op vier mensen lijdt honger. Diezelfde besparingen hebben DR Congo extreem kwetsbaar gemaakt voor Ebola, doordat systemen voor vroegtijdige opsporing ernstig verzwakt zijn.”
De voortdurende conflicten hebben al geleid tot de ontheemding van 5,6 miljoen mensen, voornamelijk kinderen. Volgens cijfers van de Verenigde Naties lijdt bijna een kwart van de bevolking honger.
In 2025 werd amper 27% van de humanitaire noden gefinancierd, terwijl maar liefst 21,2 miljoen mensen humanitaire hulp nodig hadden.
De zware besparingen op internationale samenwerking hebben ook dramatische gevolgen voor het gezondheidssysteem: gezondheidscentra sluiten de deuren, medicijnen raken op en surveillancesystemen verzwakken.
De strijd tegen Ebola is een race tegen de klok. Alleen een snelle, krachtige en solidaire internationale respons kan voorkomen dat deze crisis verder escaleert.
